Gisteravond hadden we een gereserveerd tafeltje binnen bij restaurant Grey. En omdat ik vanmiddag al voorzichtig was begonnen met Spritzen — je bent tenslotte op vakantie en je wilt niet onvoorbereid de avond in — besloot ik nu voor een Hugo Spritz te gaan. En dat voor slechts €6,90. Een Amerikaan aan de tafel naast ons vroeg verbaasd aan de bediening of het soms Happy Hour was. Het antwoord kwam droog terug: “It's always Happy Hour here.” Kijk, daar houden wij van.
Na die Hugo zag ik ook nog een Frambozenspritz op de kaart staan. Tsja, dan moet je als volwassen verantwoordelijke toerist natuurlijk even vergelijken voor de wetenschap. Het werd een heerlijke maaltijd, al werd de sfeer af en toe langdurig onderbroken door een hoge pieptoon die continu door het restaurant galmde. Waarschijnlijk een apparaat dat om hulp smeekte. Uiteindelijk verhuisden we maar naar buiten, waar het met 19 graden nog heerlijk toeven was. Vilnius heeft sowieso iets gezelligs in de avond: terrassen vol mensen, veel jonge locals met allerlei haarkleuren en meisjes in veel te strakke jurkjes.
Na opnieuw een uitstekende nachtrust — dit hotel blijft een gouden vondst — deden we het vanmorgen rustig aan. Ontbijtje in het hotel en daarna op weg naar het startpunt van een fietstour van Baja Bikes. Het was even zoeken waar we precies moesten zijn, maar mijn man is oud-militair, dus natuurlijk stonden we veel te vroeg op onze bestemming. Dat krijg je ervan als één van de twee denkt dat een vakantie-uitje ook gewoon een NAVO-operatie is.
Ruim ná de officiële starttijd ontbraken er nog steeds drie deelnemers, maar gids Domas besloot dat het leven te kort is om eeuwig op toeristen te wachten. Onze groep bleek een prachtige doorsnede van Europa: twee Duitse tortelduifjes die elkaar werkelijk geen halve seconde loslieten, een geboren Serviër die sinds 1990 in Zwitserland woont, een Luxemburger van een jaar of dertig die al 65 landen en 35 Europese hoofdsteden had bezocht (uitslover!), een Weens stel, en wij, de Nederlanders.
De Oostenrijker keek zichtbaar opgelucht toen hij hoorde dat wij Nederlands waren. “A bike tour without Dutch people is not a real bike tour,” zei hij. Eindelijk erkenning voor onze nationale topsport: met gevaar voor eigen leven bellend door druk verkeer fietsen.
We begonnen op het grote plein bij de kathedraal van Vilnius Cathedral, waar ook het standbeeld staat van groothertog Gediminas, de man die volgens de legende droomde van een ijzeren wolf en ging slaapwandelen. Die droom zou de aanleiding zijn geweest voor het ontstaan van Vilnius. En het standbeeld ziet er ook uit dat hij slaapdronken voor zijn paard uit liep, maar goed, geschiedenis wordt geschreven door mensen met meer fantasie dan wij. Er staat ook een bronzen maquette op het plein die de situatie weergeeft zoals deze er honderden jaren geleden uitzag. Met helemaal rechts het monument met de 3 kruizen en in het midden het voormalige kasteel van Gediminas.
Volgende stop: het parlement van Lithuania, waar we toevallig precies tijdens de vlaggenwissel aankwamen. Al bleek “wissel” in de praktijk vooral te betekenen dat de vlaggen even netjes naar beneden gingen om vervolgens direct weer omhoog te worden gehesen. Een soort ceremonieel resetknopje. Maar goed, ceremonie is ceremonie, en daar nemen ze hier duidelijk de tijd voor.
Wat vooral opvalt in Vilnius is hoeveel steunbetuigingen aan Oekraïne je overal ziet: vlaggen, posters, muurschilderingen. Litouwen voelt zich duidelijk nauw verbonden met Oekraïne. Niet zo vreemd ook; het land heeft zelf decennialang onder Sovjetbezetting geleefd en weet dus maar al te goed hoe het is als een groot buurland nét iets te veel interesse in je toont.
Gids Domas vertelde ondertussen over de drones die de afgelopen tijd boven de stad zijn gesignaleerd. Blijkbaar werd begin deze week zelfs tijdelijk het vliegverkeer boven Vilnius stilgelegd vanwege droneactiviteiten. Daar schrokken we toch wel een beetje van. Dus die meneer in de bus vrijdag stond blijkbaar niet zomaar wat spannende complottheorieën uit zijn mouw te schudden.
Wat tijdens de tour ook duidelijk werd: Litouwers zijn niet per se anti-Rus. Er wonen hier immers ook veel Russisch- en Wit-Russisch sprekende mensen. Maar het wantrouwen richting het regime van Vladimir Poetin zit diep. En eerlijk gezegd voel je aan alles dat de oorlog hier geografisch én emotioneel een stuk dichterbij staat dan bij ons thuis, waar we vooral klagen als de trein vijf minuten vertraging heeft.
Daarna fietsten we door de oude stad van Vilnius, die verrassend groot is en zelfs op de UNESCO Werelderfgoedlijst staat. We kwamen langs het parlement, de voormalige Joodse wijk — ooit één van de belangrijkste Joodse centra van Oost-Europa — en een schattige bakkerij.
Volgende stop is een aan de buitenkant uitziende verwaarloosde kerk die in de Sovjetperiode werd gebruikt als opslagplaats voor munitie. Dat een plek tegenwoordig gevuld is met pannenkoeken, koffie en vriendelijke mensen in plaats van explosieven voelt toch als vooruitgang. Tegenwoordig huist hier een soort Litouwse versie van Brownies & Downies, met de naam Pirmas Blynas.
Even later staan we bij de ingang van de kunstenaarswijk Užupis; deze heeft zichzelf zelfs uitgeroepen tot onafhankelijke republiek. Een beetje het Litouwse antwoord op Montmartre, maar dan met meer humor en minder Fransen. Het bekendste café (op de tweede foto, aan het water) doet 'officieel' dienst als parlement en draagt daarom de briljante bijnaam “Barlement”. En in deze wijk vind je natuurlijk allerlei kunstzinnige uitingen, zoals een schommel boven het water, een ode aan de zeemeermin van Kopenhagen en Jezus aan het kruis met een rugzak op.
De republiek heeft ook een eigen grondwet, die in tientallen talen op een lange muur hangt.Bij de Nederlandse versie is artikel 9 — “Iedereen heeft het recht lui te zijn” — uitgebreid met een speciaal voor Nederlanders bedoelde toevoeging: “en stroopwafels te eten.” Eindelijk een staatsvorm waarin wij ons volledig vertegenwoordigd voelen.
En door, naar het zakelijke deel van Vilnius, met een buitenfitness en een duidelijke boodschap voor Poetin, op het gemeentehuis nog wel.
Ook reden we langs het indrukwekkende Museum of Occupations and Freedom Fights, beter bekend als het KGB-museum. Daar werden tijdens de Sovjetbezetting mensen opgesloten, verhoord en gemarteld. Best confronterend om te bedenken dat achter die statige gevel zulke duistere dingen gebeurden. De namen van vele door de KGB omgekomen mensen staan vermeld op de buitenmuur. Vilnius heeft sowieso die bijzondere mix van gezelligheid en zware geschiedenis; de stad schakelt moeiteloos van hippe cocktailbars naar verhalen waar je even stil van wordt.
Na de fietstour gingen we lunchen bij de Litouwse Downies. Op tafel stond een grote letter A en via een invullijstje konden we onze bestelling doorgeven. Harold koos een pannenkoek met kersen, ik een salade. En ach, we doen eens gek, ik bestelde een glas Gira: een traditionele Litouwse drank gemaakt van gefermenteerd brood (maar wel glutenvrij). Het zit qua smaak ergens tussen cola, donker bier en “dit zou eigenlijk niet lekker moeten zijn, maar is het toch”. Een soort donkere Litouwse Shandy zonder alcohol. Best prima weg te krijgen ook.
Toen we weer buiten kwamen, bleek dat er intussen een flinke regenbui over de stad was getrokken. Helemaal niets van meegekregen. Dat is misschien wel de beste vorm van vakantie: binnen zitten eten terwijl de natuur buiten haar problemen oplost. Daarna liepen we terug naar het hotel om ons op te maken voor onze laatste avond in Vilnius.
We besluiten om onze laatste avond relaxed af te sluiten bij restaurant Houdini. Daar moeten we nog wel een klein kwartiertje voor lopen, maar voor een goede afsluiter hebben we dat natuurlijk over. Om 18.20 uur komen we aan. Buiten zit werkelijk niemand meer, dus heel even denken we dat Houdini zélf misschien ook ontsnapt is. Maar binnen bonkt de muziek ons tegemoet en jawel hoor: er zit nog iemand. Een goed teken.
We mogen zelf een tafeltje uitkiezen en krijgen meteen de menukaart in handen. En wat spotten Harolds haviksogen daar? Een Pina Colada op de drankenkaart! Vanaf dat moment is hij emotioneel eigenlijk al verkocht en kost het hem zichtbaar moeite om nog aandacht op te brengen voor het menu. Maar lang nadenken zit er sowieso niet in, want binnen een paar minuten staat de ober alweer naast de tafel met de vraag of we al weten wat we willen drinken én eten.
Braaf bestellen we allebei een voor- en hoofdgerecht, plus natuurlijk die heilige Pina Colada voor Harold.
Zodra alles is doorgegeven, meldt de ober doodleuk dat de keuken om 19.00 uur sluit. Euh… het is pas 18.25 uur. Daar gaat onze romantische en ontspannen laatste avond.
Binnen no time staat het voorgerecht op tafel. En nog voordat we dit goed en wel op hebben, wordt het hoofdgerecht er al naast gezet. Het restaurant doet zijn naam eer aan: net als Houdini draait alles hier om zo snel mogelijk ontsnappen. En eerlijk is eerlijk, dat lukt uitstekend. Binnen een half uur staan we alweer buiten, nog nét niet met het servet in de hand de straat op geduwd.
Dan maar ergens nog een laatste avondkoffie in Vilnius te scoren. En daarmee wordt meteen weer duidelijk hoe groot de contrasten in deze stad kunnen zijn. Waar we bij restaurant Houdini ongeveer tussen voor- en hoofdgerecht amper konden knipperen met onze ogen, lijkt de tijd hier volledig stil te staan. Bij de koffiebar staan we te wachten. En te wachten. En nóg wat te wachten. Voor me staat een ander stel dat inmiddels dezelfde glazige blik heeft gekregen als wij. Personeel? Nergens te bekennen. Na een minuut of tien ontdek ik tussen de schouders van het stel door eindelijk een klein bordje: “Pauze, terug om 19.15u.”
Het mooie is: het ís op dat moment ook net 19.15 uur. Dus inderdaad, even later verschijnt er daadwerkelijk een medewerker, alsof we getuige zijn van een zeldzame natuurverschijning. Affijn, een kleine twintig minuten nadat we de koffiebar binnenstapten, hebben we eindelijk een kop koffie in handen. Kortom een kopje koffie halen en opdrinken duurt bij de koffiebar net zo lang als een voor- en hoofdgerecht bestellen en opeten bij Houdini.
Maar we zijn al met al tevreden over deze stedentrip. Een schone stad, absoluut onverstaanbare taal, maar vriendelijke mensen, infrastructuur is best een chaos, maar wel veel natuur in en aan de rand van de stad. Stiekem zijn we het er allebei over eens: deze stad heeft ons qua schoonheid en diversiteit behoorlijk verrast. Morgenochtend nog een laatste ontbijtje in het hotel en rond 12.00u naar het vliegveld. Onze vlucht vertrekt om 14.10u lokale tijd (13.10u Nederlandse tijd). Wellicht hebben we nog wat te melden, maar misschien ook niet. Je gaat het merken.
Reactie plaatsen
Reacties
Meelezend denk ik dat deze stad echt een verrassing is. Goeie thuisreis!✈️🌷
Die zeemeermin ziet er groter uit dan die in Kopenhagen…
Wel een toffe stad zo te zien! En weer leuke dingen gedaan. Tot morgen!
Ook deze stad kun je weer afvinken.
Goede terugreis.